Dat kun jij toch wel?! De hel van overvraging.
Overvraging.
Een woord wat voor een aantal mensen onbekend is maar voor een aantal mensen ook heel erg bekend.
Voor mij is het een woord wat regelmatig voorkomt in mijn leven.
En vandaag ga ik uitleggen wat overvraging precies is en waar je op moet letten.
Disclaimer:
Voor ik begin wil ik nog wel even zeggen dat ik soms woorden tussen haakjes zet omdat ik geen onderscheid wil maken tussen alle mensen.
In mijn ogen is iedereen ''normaal'' en heeft iedereen wel wat, alleen omdat ik mijn verhaal toch wat duidelijker probeer te omschrijven gebruik ik die termen wel even.
Dus bij deze, ik plaats niemand in hokjes het is puur ter uitleg!
Hoe ik het omschrijf is dat het brein als een puzzel is, en dat het voor mensen met een psychische aandoening lastig is om alle puzzelstukjes compleet te houden.
Voor mensen die ''nergens'' last van hebben is het altijd compleet.
Er kan ook sprake zijn van een Disharmonisch profiel dus je kunt bijvoorbeeld hoog scoren in je Verbale IQ maar laag in je Performale IQ waardoor je eigenlijk standaard word overvraagd omdat je verbaal enorm sterk bent maar je eigenlijk meer uitleg nodig bent over bepaalde zaken.
Een goed voorbeeld hiervan is dat ik met Mama koekjes aan het bakken was en de bakplaat vol de oven in ging.
Het overige deeg wou ik weg gooien want het was immers toch vol?
Het koste mijn moeder enige moeite het uit te leggen aan mij dat als de koekjes klaar waren de volgende koekjes er op konden.
Dit kan dus ook lijden tot veel onbegrip en dus overvraging want ik wist op dat moment echt niet dat het zo ook kon, hoe simpel dat voor de omgeving dan ook lijkt op dat moment.
Het gevaar van overvraging is dus dat het niet altijd word opgemerkt door de persoon zelf of de omgeving waardoor er nog meer word overvraagd totdat de emmer overloopt en die persoon niks anders kan dan zich eraan toe geven met alle gevolgen van dien.
Dit kan zich op vele manieren uiten, bij mensen met Autisme, HSP of kinderen kan dit zich uiten als zijnde woede, verdriet, angst, onzekerheid en nog veel meer.
Bij mij uit het zich als ziek worden, angst en paniekaanvallen.
En in het extreme geval van lange tijd achtereen overvraagd worden uit het zich in een Psychose.
Maar hoe word je nou eigenlijk overvraagd en hoe kun je dit voorkomen?
Voor mij een vraag waar ik pas sinds kort antwoord op heb, en dan bedoel ik hoe dit bij mij werkt, en zelfs nu overkomt het mij nog wel eens.
Hoe je word overvraagd is verschillend per persoon bij de 1 kan het al zijn dat een dag anders loopt als gepland en voor de ander gebeurt dit als er teveel over grenzen word gegaan of er teveel overprikkeling is.
Want de meeste overvraging komt ook voort uit overprikkeling.
Dus stel je gaat een dag winkelen, elke winkel heeft een ander volume aan muziek, andere warmte, meer of minder mensen, TL verlichting of gewone verlichting.
Dit alles zorgt voor overprikkeling, bij de mensen met een complete puzzel word dit gemakkelijk verwerkt in het brein.
Bij de mensen die de puzzel niet compleet hebben word dit niet verwerkt en tijdelijk een soort van opgeslagen in het brein waardoor er een denkbeeldige file ontstaat waardoor alle prikkels worden versterkt op dat moment, ik omschrijf het altijd als een microfoon in mijn hoofd die op de knop maximaal staat waardoor ik alles binnen krijg.
Bij deze mensen lijd dit tot ernstige overprikkeling, overvraging en kan dit uiteindelijk na lange tijd aan overvraging zelfs lijden tot Burn-Out, PTSS, FNS of in ernstige gevallen Psychose.
Je brein kan de vele informaties en prikkels niet meer aan en schakelt zich in principe uit.
Maar om terug te komen op de grens en dit aan te voelen is dit een kunst om het kenbaar te maken aan de omgeving maar ook zeker om te accepteren dat dit er is en je niet alles kan doen wat je wilt doen.
Alleen dan voel je je vrij en goed genoeg om te kunnen aangeven ik trek dit niet meer ik zit vol.
Een mooi voorbeeld hiervoor is dat ik in mijn Pubertijd niet goed kon mee komen met de klas.
In de stage periodes was ik standaard veel ziek en angstig.
Wat bleek, ik werd continu overvraagd doordat ik er ''normaal'' uit zie maar ik toch meer uitleg, rust en structuur nodig heb dan een ''normaal'' persoon.
Zo kreeg ik eens de opdracht om binnen een uur 20 boeketten af te hebben, reken maar dat ik in paniek schoot en het echt niet lukte zoals het moest worden het werden enorm lelijke boeketten en nog geen 10 waren er af.
Dan kreeg ik ook vaak de opmerking ''Maar dat kun jij toch wel?!'' met veel onbegrip.
Zodra ze hadden gezegd kijk maar hoeveel boeketten je af krijgt in een uur weet ik zeker dat ik er zo 20 had kunnen doen en nog prachtig ook!
Dit is een mooi voorbeeld van overvraagd worden vanuit de omgeving, de verwachting van de omgeving, de maatschappij en de verwachting van jezelf!
Nu is het dan aan jouzelf/de persoon die overvraagd word om grenzen aan te geven.
En dit.. Dit is het moeilijkste.
Want waar ligt de grens van overvraging nou eigenlijk en heb je dat zelf altijd in de gaten?
Zodra je weet hoe het voelt om overvraagd te raken en/of wat de signalen zijn als er iemand overvraagd word kun je daar op anticiperen.
Dus word je bijvoorbeeld moe of onrustig en merk je op dat iets teveel word?
Geef dit aan en pak je rust, alleen dan voorkom je de echte overvraging en blijft het bij overprikkeling.
Het is en blijft zeker een ingewikkeld iets voor jou/de persoon en de omgeving.
Maar zodra je de juiste handvaten hebt gevonden en je ermee om leert gaan en ook de omgeving hier goed mee om gaat, zal je zien dat er meer mogelijk is dan je denkt!
Ik schrijf dit omdat ik als geen ander weet hoeveel onbegrip en onwetendheid er heerst op dit gebied.
Ik wil dit graag begrijpbaar maken voor iedereen en hoop dat dit is gelukt!
Mocht je na het lezen van dit artikel vragen hebben stel ze gerust!
Tot de volgende!
Wat helder en duidelijk geschreven , geeft me ook meer inzicht in mijzelf en anderen . Dank voor dit blog en een warme groet.
BeantwoordenVerwijderenSarin
Hoi Jody , dat is je zeker gelukt!
BeantwoordenVerwijderenJe hebt super veel kennis op gedaan. En fijn dat je dat met ons wil delen. Groet Remco